ከኒና መከላኸሊ ጥንሲ

እቲ መከላኸሊመከላኸሊስግኣት ናይ ረኽስታት፡ ሕማማት ወይ ሓደጋታት ንምውጋድ ወይ ምጒዳል ዝዓለመ።ብዙሕ ምንባብ ጥንሲጥንሲሰበይቲ ቆልዓ እትጽበየሉ ግዜ። ጥንሲ ወሃዮ ዘርኢ ወዲ ተባዕታይ ንወሃዮ እንቋቊሖ ድቂ ምስ…ብዙሕ ምንባብ ከኒና እውን ሜላ መከላኸሊ ጥንሲ እዩ።

እቲ መከላኸሊ ጥንሲመከላኸሊ ጥንሲኣገባባትን ሜላታትን ምክልኻል ጥንሲ። ኮንዶምን መድሃኒታት መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ኣብነታት ጥንሲ ክንከላኸለሉ እንኽእል…ብዙሕ ምንባብ ከኒና ኵሉ ግዜ 21 ከኒና ዝሓዘ ባኮ እዩ። ሓደ-ሓደ ግዜ ሓደ ባኮ ተወሳኺ ከኒናታት ክሕዝ ይኽእል እዩ። 

እቲ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና 2 ሆርሞናት ዝሓዘ እዩ። እዞም ሆርሞናት ጽፍዮ-እንቋቑሖ ይከላኸሉ። ዋህዮታት ፈሳሲ ዘርኢ ወዲ-ተባዕጣይ ናብ ማህጸንማህጸንኣብ ውሽጢ ማህጸን ናይ ጓለንተይቲ 'እቲ ዕሸል ክዓብየሉ ዝኽእል ቦታ እዩ።ብዙሕ ምንባብ ንኸይኣትዉ ዚያዳ ዕንቅፋት ይፈጥሩን ከምኡ ድማ ማህጸን ንተኸላ እንቋቝሖ ዘይምቹእ ይገብሩዎን።

ብተወሳኺ 1 ሆርሞንሆርሞንብኣካላትና ዝፈሪ ነገር እዩ። ሆርሞናት ንዝተፈላለየ ስራሓት ኣካላት፡ ማለት  ንኸም ፍርያምነትን ጾታውነትንኣገዳሲ እዩ።…ብዙሕ ምንባብ ዝሓዘ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና እውን ኣሎ፡ ማለት ደቂቕ-ከኒና።

ኣተኣማማኒ

እቲ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ብግቡእ እንተተጠቒምክሉ ኣታኣማማኒ እዩ።

እቲ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ውጽኢታውነቱ ይንኪ፡ እንድሕር:

• ኩሉ ግዜ ኣብ ተመሳሳሊ ሰዓት እንድሕር ዘይትወስድዮ ኮንኪ (ብፍላይ እቲ ከኒና ካብቲ ኩሉ ግዜ እትወስድሉ ሰዓት ልዕሊ 12 ሰዓታት ደንጒኺ እንተወሲድክዮ);
• እቲ ከኒና ምስ ወሰድኪ ኣብ ውሽጢ 2 ሰዓታት እንድሕር ኣምሊስኪ;
• እንድሕር ውጽኣትውጽኣትቀጢን ማያዊ ቀልቀል። ተቕማጥ ምስ እትሓምም፡ ካብ ልሙድ ንላዕሊ ናብ ሽቓቕ ክትከይድ ትግደድ።ብዙሕ ምንባብ ሓሚምኪ;
• ከም St John’s wort ዝኣመሰሉ ገለ መድሃኒታት ትወስዲ ሃሊኺ። መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ትወስዲ ምህላውኪ ንሓኪምኪ ኣፍልጢ። መድሃኒት ክእዝዘልኪ እንከሎ ነዚ ኣብ ግምት ከእትዎ እዩ።
• ከኒና ምውሳድ ረሲዕኪ።

ጾታዊ-ርክብ ክትገብሪ እንከለኺ ጥራይ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ምጥቃም ፈጺሙ ኣተኣማማኒ ኣይኮነን።

ኤች.ኣይ.ቪን ብጾታዊ-ርክብ ዝመሓላለፉ ረኽሲታት ክከላኸል ኣይኽእልን

እቲ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ብጾታዊ-ርክብ ዝመሓላለፉ ረኽሲታት ወይ ኤች.ኣይ.ቪ ክከላኸል ኣይክእልን። ኮንዶም ጥራይ እዩ ክከላኸለልካ ዝኽእል። 

ደቂቕ-ከኒና

ደቂቕ-ከኒና እውን ክትወስዲ ትኽእሊ ኢኺ። ምስቲ ስሩዕ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ተመሳሳሊ እዩ ግን ባኮ ደቂቕ-ከኒናታት 21 ዘይኮኑስ 28 ከኒናታት ዝሓዘ እዩ።

እቲ ደቂቕ-ከኒና 1 ሆርሞን ዝሓዘ እዩ። እቲ ሆርሞን ጽፍዮ-እንቋቝሖ ይከላኸልን ዋህዮታት ፈሳሲ ዘርኢ ወዲ-ተባዕታይፈሳሲ ዘርኢ ወዲ-ተባዕታይእዚ፡ 'ሓደ ወዲ ተባዕታይ ዘርኢ ከፍስስ ከሎ፡ ካብ መትሎኡ ዝወጽእ ሓፊስ ጻዕዳ ፈሳሲ።…ብዙሕ ምንባብ ናብ ማህጸን ኣትዮም ምስ ዋህዮ እንቋቑሖ ከይራኸቡ ዕንቅፋት ይፈጥረሎምን። ከምኡውን እቲ ማህጸን ንተኸላ ዋህዮ እንቋቑሖ ዘይምቹእ ይገብሮ። እቲ ኣብ 2 ሆርሞናት ዝሓዘ ስሩዕ ከናኒ ዘሎ ፍልልይ ኣብቲ ደቂቕ-ከኒና ካብ ምውሳድ ከኒና ናጻ እትዀንሉ ሰሙን የብሉን ከም ድማ ወርሓዊ ደም ኣይከደክን እዩ። እቲ ደቂቕ-ከኒና ልክዕ ከምቲ ስሩዕ ከኒና ውሑስ እዩ። 

ጡብ ተጥቡዊ እንተኮይንኪ ነቲ ደቂቕ-ከኒና ክትወስድዮ ትኽእሊ ኢኺ።

መብዛሕትኡ ግዜ ደቂቕ-ከኒና ዘስዕቦም ጎድናዊ ሳዕቤናት ዘይስሩዕ ወርሓዊ ጽግያትወርሓዊ ጽግያትኣብ ወርሒ ሓደ ግዜ' ብርሕሚ ጓለንስተይቲ ደም ምፍሳስ። ወርሓዊ ጽግያት ብውሕዱ ንውሑዳት መዓልታት…ብዙሕ ምንባብ ከምኡ ድማ ምቁራጽ፡ ወይ ከኣ ምንካይ ወርሓዊ ጽግያትጽግያትሓደ ወሃዮ ዘርኢ ወዲ ተባዕታይ ናብ ወሃዮ እንቋቊሖምስ ዝኣቱ የጋጥም። ዝተፋረየየ ወሃዮ እንቋቊሖ…ብዙሕ ምንባብ እዮም። 

ምዕዳግ ከኒና መከላኸሊ ጥንሲከኒና መከላኸሊ ጥንሲጥንሲ ዝከላኸል ከኒና (ምክልኻል ጥንሲ ናይ ኣገባብ)። መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ውጽኢታዊ ዝኸውን ሓንቲ…ብዙሕ ምንባብ

መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ክትዕድጊ እንተኮንኪ ናይ ስድራቤት ሓኪምኪ፡ ናይ ማህጸን ሓኪምኪ ወይ ድማ መሕረሲትመሕረሲትንጥንስቲ ሰበይቲ ቅድሚ፡ ኣብ ግዜን፡ ድሕርን ሕርሲ እትሕግዛ ስልጠና ዝወሰደት ሰብ። መሕረስቲ መድሃኒት…ብዙሕ ምንባብ ክትእዝዘልኪ የድልየኪ። እቲ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ብዘይ ናይ ሓኪም ትእዛዝ ክትዕድግዮ ኣይትኽእሊን። እቲ መከላኸሊ ጥንሲ ከኒና ኣብ ቤት-ምድሓኒት ጥራይ ኢኺ ክትዕድግዮ ትኽእሊ።

ዕድሜኺ 21 ዓመት ክሳዕ ትገብሪ፡ መብዛሕትኦም ሜላታት መከላኸሊ ጥንሲ ብናይ ጥዕና መድሕንኪ ዝሽፈኑ እዮም። ይኹን እምበር፡ መጀመርያ ካብቲ ናይ ጥዕና መድሕን ፖሊሲኺ ክኸፍለልኪ ዝኽእል መጠን ንላዕሊ (eigen risico) ዝኾነ ክፍሊት ክትከፍልዮ ኣለኪ። ክንደይ ዝኣክል ሽፋን ከምእትረኽቢ ንምፍላጥ ናብቲ ናይ ጥዕና መድሕን ዝኣተወልኪ ብምኻድ ኣረጋግጺ። ካብ 21 ዓመት ዕድመ ንዳሓር፣ ተወሳኺ ናይ መከላኸሊ ጥንሲ መድሕን እንድሕር ሃልዩኪ ጥራይ እዩ ናይ መከላኸሊ ጥንሲ ሽፋን ክትረኽቢ ትኽእሊ።

ሓታቲት ዕቑባ ወይ ከኣ ኣብ ማእከል ሓተትቲ ዕቑባ እትነብሪ ሰብ ዲኺ? ኣብ ከምዚ ዓይነት ኣጋጣሚ መከላኸሊ ጥንሲ ብናጻ ኢኺ ትወስዲ።

ኣብ ኔዘርላንድስ፡ እተፈላለዩ ዓይነታትን ንግዳዊ ምልክታት ዘለዎምን መከላኸሊ ጥንሲ ከኒናታት ኣለዉ። እዚኦም ብኣውርኡ ብዋግኦም (ከከም ዓይነት ንግዳዊ ምልክታቶም፡ ናይ ጥዕና መድሕንኪን ኣብ ፖሊሲ መድሕን ጥዕናኺ ዝተቐመጠ ንስኺ እትኸፍልዮ ብጽሒትን(eigen bijdrage) ኣብ ዓመት ካብ 12 ክሳዕ 60 ዩሮ ይኽፈሎም) ይፈላለዩ። ንዝያዳ ሓበሬታ ንብዓል-ሞያ ጥዕና ኣዘራርቢ።